สำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 7 จังหวัดขอนแก่น (สคร.7) เตือนประชาชนระวังอันตรายจากการบริโภค “ไข่แมงดาทะเล” โดยเฉพาะในช่วงนี้อาจพบผู้ป่วยได้รับพิษจากการรับประทานเมนูไข่แมงดา โดยเฉพาะในพื้นที่ชายฝั่งทะเล สาเหตุสำคัญเกิดจากการรับประทานไข่ของ แมงดาถ้วย ซึ่งมีพิษออกฤทธิ์ต่อระบบประสาท แม้ผ่านการ ต้ม นึ่ง หรือย่าง ก็ไม่สามารถทำลายพิษได้ เมื่อได้รับพิษจะมีอาการชาปาก ลิ้น คลื่นไส้ อาเจียน กล้ามเนื้ออ่อนแรง ในรายที่มีอาการรุนแรงอาจเสียชีวิตได้

ดร.นายแพทย์หิรัญวุฒิ แพร่คุณธรรม ผู้อำนวยการสำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 7 จังหวัดขอนแก่น (สคร.7) กล่าวว่าไข่แมงดาทะเลเป็นอาหารที่หลายคนนิยมรับประทาน แต่มีความเสี่ยงต่อการได้รับ “สารพิษรุนแรง” ซึ่งอาจเป็นอันตรายถึงชีวิต แมงดาทะเลที่มีพิษคือ แมงดาถ้วย มีลักษณะคล้ายแมงดาทะเลทั่วไปแต่ขนาดเล็กกว่าเล็กน้อย มีพิษในส่วนไข่และเนื้อ หากนำมาบริโภคอาจเกิดอันตรายถึงชีวิต ชาวประมงจึงต้องแยกชนิดของแมงดาทะเลที่กินได้ กับแมงดาทะเลที่มีพิษ ให้ชัดเจนก่อนนำไปขายหรือปรุงเป็นอาหาร เมนูที่พบบ่อยและมีความเสี่ยง ได้แก่ ยำไข่แมงดาทะเล (ใส่ไข่สด/ลวก) ไข่แมงดานึ่ง ไข่แมงดาย่าง/เผา ไข่แมงดาผัด (เช่น ผัดฉ่า/ผัดพริกแกง) แกงส้มไข่แมงดา ลาบ/ก้อยไข่แมงดา (เสี่ยงสูงมาก หากใช้ไข่แมงดาสด) ไข่แมงดาดอง/แช่น้ำปลา โดยพิษจากไข่แมงดาถ้วย เป็นพิษชนิดเดียวกับที่อยู่ในปลาปักเป้า ซึ่งพิษชนิดนี้ทนต่อความร้อน ต่อให้ปรุงสุกแล้วก็ไม่สามารถทำลายพิษได้หมด แถมยังออกฤทธิ์ต่อระบบประสาทอย่างรวดเร็ว ซึ่งมักเกิดอาการภายใน 10 นาที – 2 ชั่วโมง อาการหลังได้รับพิษ ได้แก่ ชาปาก ลิ้น มือ เท้า คลื่นไส้ อาเจียนเวียนศีรษะ กล้ามเนื้ออ่อนแรง หายใจลำบาก อาจเสียชีวิตจากภาวะหายใจล้มเหลว กลุ่มเสี่ยงที่ควรหลีกเลี่ยงคือ เด็กเล็ก ผู้สูงอายุ หญิงตั้งครรภ์ ผู้มีโรคประจำตัวเกี่ยวกับระบบทางเดินหายใจ โดยสถานการณ์ในแต่ละปีมักพบผู้ป่วยเพิ่มขึ้นในช่วงที่มีการนำไข่แมงดาทะเลมาจำหน่ายในตลาด ช่วงเดือนพฤศจิกายน จนถึงเดือนมีนาคม

นายแพทย์หิรัญวุฒิ กล่าวย้ำให้ประชาชนเพิ่มความระมัดระวังในการบริโภคเมนูที่มีไข่แมงดาทะเล เช่น ยำไข่แมงดา ไข่แมงดานึ่ง ไข่แมงดาย่าง หรือเมนูพื้นบ้านอื่นๆ พร้อมทั้งขอความร่วมมือจากพ่อค้า แม่ค้า ตลอดจนผู้ประกอบการร้านอาหาร หลีกเลี่ยงการนำแมงดาถ้วยซึ่งมีพิษรุนแรงมาจำหน่าย หรือปรุงอาหารจำหน่าย และประชาชนควรหลีกเลี่ยงการบริโภคไข่แมงดาทะเลทุกชนิดหากไม่ทราบที่มาที่ชัดเจน กรณีที่สงสัยว่าได้รับพิษจากไข่แมงดาทะเล ควรรีบนำส่งโรงพยาบาลทันที ไม่ควรรอดูอาการ สำหรับการช่วยเหลือเบื้องต้น หากผู้ป่วยยังรู้สึกตัวดี อาจพิจารณาทำให้อาเจียนภายใต้คำแนะนำของบุคลากรทางการแพทย์ และรีบติดต่อสายด่วนการแพทย์ฉุกเฉินทันที ทั้งนี้หากมีข้อสงสัยสามารถสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่สายด่วนกรมควบคุมโรค 1422